Bộ Nông nghiệp và Môi trường tăng cường phối hợp liên ngành, kiểm soát nguồn gốc hàng hóa và chủ động ngăn chặn gian lận thương mại.
Chiều 4/11, tại Hà Nội, Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường Võ Văn Hưng chủ trì buổi làm việc với đoàn công tác của Ban Chỉ đạo quốc gia chống buôn lậu, gian lận thương mại và hàng giả (Ban Chỉ đạo 389 quốc gia) do ông Trần Đức Đông, Chánh Văn phòng Thường trực Ban Chỉ đạo 389 quốc gia, làm Trưởng đoàn.
Chủ động kiểm soát các lĩnh vực, mặt hàng có nguy cơ cao
Ông Ngô Hồng Phong, Cục trưởng Cục Chất lượng, Chế biến và Phát triển thị trường, cho biết Bộ Nông nghiệp và Môi trường đã chủ động triển khai Nghị quyết số 397/NQ-CP của Chính phủ về đấu tranh ngăn chặn, đẩy lùi tình trạng buôn lậu, gian lận thương mại, hàng giả và xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ đến năm 2030.
Trên cơ sở Kế hoạch số 460/KH-BNNMT, Bộ đã chỉ đạo các đơn vị tăng cường kiểm tra, kiểm soát những lĩnh vực, mặt hàng có nguy cơ cao, tập trung vào giống cây trồng, phân bón, thuốc bảo vệ thực vật, sản phẩm chăn nuôi, lâm sản, thủy sản và an toàn thực phẩm.
Trong lĩnh vực trồng trọt và bảo vệ thực vật, các đơn vị đã phối hợp xử lý 14 vụ việc liên quan đến phân bón, thuốc bảo vệ thực vật giả, nhập lậu, thuộc danh mục cấm hoặc chưa được phép lưu hành; xử phạt 15 trường hợp nhập khẩu vật tư, giống cây trồng không đạt yêu cầu chất lượng, với tổng số tiền hơn 663 triệu đồng.
Đối với chăn nuôi, thú y, lâm nghiệp và thủy sản, Bộ tăng cường phối hợp với Công an, Hải quan, Bộ đội Biên phòng và địa phương trong kiểm soát động vật, sản phẩm động vật nhập lậu; quản lý nguồn gốc lâm sản, động vật hoang dã và ngăn chặn các hành vi khai thác thủy sản bất hợp pháp.
Cùng với hoạt động kiểm tra, Bộ chú trọng hoàn thiện cơ chế quản lý và đẩy mạnh chuyển đổi số. Các cơ sở dữ liệu chuyên ngành về giống cây trồng, vật tư nông nghiệp, an toàn thực phẩm, lâm nghiệp và thủy sản đang được xây dựng, cập nhật.
Đáng chú ý, hệ thống truy xuất nguồn gốc nông lâm thủy sản đã được đưa vào vận hành thử nghiệm, tiếp tục hoàn thiện dữ liệu cùng các địa phương và đơn vị chuyên môn. Đây là nền tảng để nâng cao tính minh bạch, hỗ trợ kiểm soát chất lượng và phát hiện sớm nguy cơ gian lận trong sản xuất, kinh doanh, lưu thông hàng hóa.
Bên cạnh kết quả đạt được, ông Ngô Hồng Phong cho biết, công tác chống buôn lậu, gian lận thương mại và hàng giả vẫn gặp một số khó khăn do sản xuất nông nghiệp còn nhỏ lẻ, phân tán, địa bàn quản lý rộng, trong khi lực lượng kiểm tra tại cơ sở còn mỏng. Việc kiểm soát chất lượng, truy xuất nguồn gốc hàng hóa và chia sẻ thông tin giữa các lực lượng chức năng có thời điểm chưa đồng bộ.
Hoàn thiện thể chế, tăng phối hợp liên ngành và truy xuất nguồn gốc
Ông Trần Đức Đông, Chánh Văn phòng Thường trực Ban Chỉ đạo 389 quốc gia, nhấn mạnh yêu cầu tập trung vào những vấn đề trọng tâm, xác định rõ trách nhiệm và giải pháp thực hiện nhằm nâng cao hiệu quả chống buôn lậu, gian lận thương mại và hàng giả.
Theo ông Đông, công tác này liên quan đến nhiều bộ, ngành và lĩnh vực quản lý. Vì vậy, Bộ Nông nghiệp và Môi trường cần tiếp tục rà soát, hoàn thiện các quy định về thú y, thức ăn chăn nuôi, phân bón, thuốc bảo vệ thực vật, lâm sản, khoáng sản; đồng thời đẩy nhanh xây dựng cơ sở dữ liệu chuyên ngành phục vụ kiểm tra, giám sát và truy xuất nguồn gốc hàng hóa.
Đặc biệt, ông Đông lưu ý nguy cơ gian lận xuất xứ đối với nông sản, gỗ và sản phẩm gỗ. Trong đó, cần kiểm soát chặt chẽ mã số vùng trồng, mã số cơ sở đóng gói và hồ sơ xuất xứ; chủ động phòng ngừa các hành vi gian lận thương mại, chuyển tải bất hợp pháp.
Bên cạnh đó, công tác kiểm soát chất cấm trong chăn nuôi, thuốc bảo vệ thực vật và quản lý động vật hoang dã thuộc diện kiểm soát theo Công ước CITES cũng cần được triển khai quyết liệt, bảo đảm quản lý chặt chẽ nguồn gốc, hoạt động nuôi nhốt, vận chuyển và kinh doanh.
Ông Trần Đức Đông cũng đề nghị tăng cường phối hợp giữa Bộ Nông nghiệp và Môi trường với Bộ Y tế, Bộ Công Thương, Bộ Tài chính và các lực lượng chức năng, nhất là trong quản lý an toàn thực phẩm và kiểm tra chuyên ngành tại cửa khẩu. Đồng thời, tiếp tục làm rõ trách nhiệm, thẩm quyền của từng cơ quan theo định hướng thống nhất đầu mối quản lý an toàn thực phẩm, bảo đảm quản lý hiệu quả, thông suốt, không chồng chéo.
Về phía Bộ Nông nghiệp và Môi trường, Thứ trưởng Võ Văn Hưng nhấn mạnh, chống buôn lậu, gian lận thương mại và hàng giả là nhiệm vụ chính trị quan trọng, phải được triển khai thường xuyên, đồng bộ, gắn với trách nhiệm quản lý của từng cơ quan, đơn vị và người đứng đầu.
Đánh giá cao những nội dung trọng tâm do Văn phòng Thường trực Ban Chỉ đạo 389 quốc gia đề xuất, Thứ trưởng yêu cầu các đơn vị chuyên ngành chủ động rà soát, làm rõ kết quả thực hiện và những vấn đề cần tập trung giải quyết; trên cơ sở đó, đề xuất giải pháp phù hợp với đặc thù từng lĩnh vực.
Thứ trưởng đặc biệt nhấn mạnh yêu cầu nâng cao chất lượng tham mưu, tăng cường kiểm tra, giám sát và phối hợp liên ngành; gắn công tác phòng, chống buôn lậu, gian lận thương mại với hoàn thiện thể chế, đổi mới phương thức quản lý và đẩy mạnh chuyển đổi số, truy xuất nguồn gốc hàng hóa.
Trên tinh thần nghiêm túc, cầu thị, Bộ Nông nghiệp và Môi trường sẽ tiếp tục cụ thể hóa các nhiệm vụ tại Nghị quyết số 397/NQ-CP và Kế hoạch số 460/KH-BNNMT, tập trung kiểm soát những lĩnh vực, mặt hàng có nguy cơ cao, bảo đảm các giải pháp được triển khai thực chất, hiệu quả.
Trước mắt, Bộ tập trung triển khai kế hoạch kiểm tra cao điểm trong tháng 12/2026, hướng tới dịp Tết Dương lịch và Tết Nguyên đán 2027; ưu tiên các địa bàn, cơ sở sản xuất, kinh doanh và mặt hàng có nguy cơ cao.
"Thông qua tăng cường phối hợp giữa các cơ quan quản lý, lực lượng chức năng và địa phương, Bộ hướng tới nâng cao hiệu quả phòng ngừa, phát hiện, xử lý vi phạm, bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng, tạo môi trường kinh doanh lành mạnh và nâng cao uy tín nông lâm thủy sản Việt Nam trên thị trường”, Thứ trưởng Võ Văn Hưng khẳng định.