Trong chiến lược phát triển đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2050, đặc khu Côn Đảo (TP.HCM) kiên trì định hướng du lịch là ngành kinh tế mũi nhọn. Bài toán đặt ra là làm thế nào để vừa tạo động lực kinh tế bứt phá, vừa gìn giữ trọn vẹn hệ sinh thái nguyên sơ.
Mới đây, việc phê duyệt điều chỉnh Đề án du lịch sinh thái Vườn quốc gia Côn Đảo, cùng những định hướng quy hoạch mới đang mở ra kỳ vọng biến hòn đảo này thành một "thiên đường" nghỉ dưỡng xanh, thông minh và đáng sống.
Khi "báu vật" rừng - biển tìm đúng hướng đi
Địa danh này, từ lâu đã được thiên nhiên ưu đãi ban tặng hệ sinh thái rừng, biển và vùng đất ngập nước thuộc hàng nguyên vẹn bậc nhất khu vực. Trải qua hơn ba thập kỷ hình thành và phát triển, Vườn quốc gia Côn Đảo luôn giữ vững vị thế là vùng có giá trị cao về đa dạng sinh học.
Theo số liệu năm 2025, tỷ lệ che phủ rừng tại đây đạt gần 94%. Nơi đây quy tụ hơn một nghìn loài thực vật cùng hàng trăm loài động vật trên cạn. Trong đó, nổi bật là các loài đặc hữu như khỉ đuôi dài và sóc đen Côn Đảo.
Nhằm hài hòa giữa bài toán bảo tồn và phát triển kinh tế địa phương, đơn vị quản lý đã triển khai linh hoạt phương án cho thuê môi trường rừng kết hợp du lịch sinh thái.
Lãnh đạo Vườn quốc gia, cho biết đã có khoảng 20 vị trí được quy hoạch, thu hút các nhà đầu tư ký hợp đồng thuê môi trường tại ba khu vực với tổng vốn đăng ký lên tới 615 tỷ đồng.
Cùng với đó, công tác bảo vệ rừng còn gắn chặt với sinh kế cộng đồng. Cụ thể là thông qua các chương trình khoán bảo vệ hơn 5.100 héc-ta rừng, bố trí kinh phí khoảng 7 tỷ đồng để người dân thêm gắn bó và giữ gìn mảng xanh của đảo.
Không dừng lại ở rừng đặc dụng, hệ sinh thái biển nơi đây cũng ẩn chứa sức hút mãnh liệt. Thực tế cho thấy, nếu trước đây du khách chủ yếu tìm về qua các hành trình du lịch tâm linh, thì nay dư địa để phát triển hệ sinh thái "trên rừng - dưới biển" còn rất lớn.
Du khách hoàn toàn có thể lặn ngắm san hô, tham gia thả rùa con về biển, cắm trại qua đêm hay khám phá những con suối mát rượi dưới tán rừng già.
Hai tuyến cáp treo 5,5km và khu nuôi biển công nghệ cao 100ha ở Côn Đảo
Để hiện thực hóa khát vọng vươn tầm, Phó Chủ tịch UBND TP.HCM Bùi Minh Thạnh vừa ký quyết định phê duyệt điều chỉnh, bổ sung Đề án du lịch sinh thái, nghỉ dưỡng, giải trí Vườn quốc gia Côn Đảo đến năm 2030.
Điểm nhấn mang tính bước ngoặt của đề án lần này là việc bổ sung hai tuyến cáp treo với tổng chiều dài 5,5 km, kết hợp hệ thống cáp ngầm, hạ tầng điện, nước. Những hạng mục này nhằm phục vụ công tác bảo vệ rừng đa mục đích và kết nối giao thông từ đảo Côn Sơn ra các hòn đảo nhỏ.
Bên cạnh đó, mạng lưới giao thông du lịch được quy hoạch đồng bộ với tổng cộng 19 tuyến (gồm 17 tuyến dựa trên đường tuần tra bảo vệ rừng, đường mòn và đường tàu biển dài khoảng 293,5 km).
Đáng chú ý, tuyến đường tuần tra Ma Thiên Lãnh - Đất Thắm - Bãi Bàng dài khoảng 4 km được định hướng nâng cấp. Việc tu sửa, làm mới là để phục vụ tuần tra, phòng cháy chữa cháy. Bên cạnh đó, tuyến đường còn giúp thuận lợi đưa du khách tham quan cây di sản, thác nước bằng phương tiện xe điện xanh không tiếng ồn, không phát thải.
Một nét mới mẻ và đầy triển vọng khác là việc bổ sung khu nuôi biển công nghệ cao quy mô khoảng 100 ha tại vùng đệm biển khu vực Hòn Trọc. Khu vực này không chỉ tạo sinh kế mới, thu hút đầu tư nghề nuôi biển tiên tiến. Nó còn có vai trò gắn kết chặt chẽ với việc bảo vệ đa dạng sinh học và phát triển du lịch sinh thái biển.
Tổng thể đề án quy hoạch 20 điểm tổ chức du lịch sinh thái với diện tích 905,92 ha (trong đó hợp phần rừng chiếm 885,92 ha và hợp phần biển 20 ha). Đề án hướng tới mục tiêu đón khoảng 80.000 - 100.000 lượt khách mỗi năm đến năm 2030. Theo đó, với 30 - 35% là khách quốc tế thuộc phân khúc cao cấp, yêu thích trải nghiệm thiên nhiên và nghiên cứu học thuật.
"Hòn đảo Xanh - Thông minh - Hiện đại - Nghĩa tình"
Nhìn về tổng thể chiến lược, TP.HCM đang kiên định định hướng xây dựng Côn Đảo trở thành một "Hòn đảo Xanh - Thông minh - Hiện đại - Nghĩa tình". Tinh thần xuyên suốt trong mọi bước đi chính là không đánh đổi môi trường lấy tăng trưởng kinh tế bằng mọi giá.
Việc chuyển đổi từ thu hút đầu tư ồ ạt sang quy trình kiểm soát ngặt nghèo dựa trên sức chịu tải của hệ sinh thái, kết hợp hạ tầng thông minh như cáp treo, xe điện và mô hình nuôi biển công nghệ cao, đang tạo ra một diện mạo mới cho đặc khu. Nơi đây không chỉ là điểm dừng chân nghỉ dưỡng lý tưởng. Mà nó còn là minh chứng sống động cho mô hình phát triển hài hòa giữa con người và tự nhiên.
Phát triển du lịch sinh thái nhưng tuyệt đối không làm tổn hại đến thiên nhiên, là nguyên tắc sống còn đối với đảo. Nơi đây đã đón nhận nhiều danh hiệu và chứng nhận quốc tế danh giá như Ramsar, Danh lục Xanh (IUCN), Công viên Di sản ASEAN hay các sáng kiến bảo tồn rùa biển.
Tuy nhiên, cam kết hành động, giử gìn, mới là lá chắn tốt nhất giử xanh Côn Đảo. Trong đó, việc tuyên truyền để người dân và du khách thấu hiểu, trân trọng giá trị hệ sinh thái là chìa khóa then chốt. Sự đồng lòng từ cơ quan quản lý, doanh nghiệp, người dân đến từng du khách chính là lá chắn vững chắc để giữ gìn màu xanh bền vững.
Nguồn: https://nongthonviet.vn/danh-thuc-kho-bau-rung-bien-con-dao-chuyen-minh-tu-tam-nhin-du-lich-xanh-va-ben-vung-45995.html
