Diễn đàn Khuyến nông tại Hải Phòng tập trung thảo luận giải pháp phát triển nuôi trồng thủy sản công nghệ cao, thích ứng biến đổi khí hậu, hướng tới thị trường xuất khẩu.
Nhiều mô hình đạt giá trị hàng tỷ đồng/ha/năm
Ngày 24/6, Sở Nông nghiệp và Môi trường Hải Phòng tổ chức Diễn đàn Khuyến nông @ với chủ đề “Nuôi trồng thủy sản công nghệ cao, thích ứng biến đổi khí hậu, hướng tới thị trường xuất khẩu”.
Hải Phòng hiện có nhiều lợi thế phát triển nuôi trồng thủy sản quy mô lớn. Sau khi mở rộng địa giới hành chính, Thành phố sở hữu khoảng 54.600ha có tiềm năng nuôi trồng thủy sản, gồm 22.800ha nuôi nước ngọt, 14.400ha nuôi nước lợ và khoảng 17.400ha có tiềm năng phát triển nuôi biển.
Những năm qua, thực hiện Chương trình Quốc gia phát triển nuôi trồng thủy sản giai đoạn 2021 - 2030, ngành thủy sản Thành phố đã đạt nhiều kết quả tích cực. Năm 2025, diện tích nuôi trồng thủy sản đạt gần 24.000ha, sản lượng nuôi trồng ước đạt trên 200 nghìn tấn, tăng hơn 21% so với năm 2021, tốc độ tăng trưởng bình quân trên 5%/năm.
Trong cơ cấu sản xuất, cá rô phi tiếp tục giữ vai trò chủ lực với diện tích khoảng 8.000ha, chiếm hơn 33% tổng diện tích nuôi trồng thủy sản. Nhiều mô hình nuôi thâm canh, VietGAP và ứng dụng công nghệ Biofloc đạt năng suất trên 20 tấn/ha. Nuôi cá lồng trên sông phát triển mạnh với hơn 8.900 ô lồng, sản lượng khoảng 26.000 tấn mỗi năm. Đối với thủy sản nước mặn, nước lợ, Thành phố hiện có khoảng 1.700ha nuôi tôm sú và 400 - 500ha nuôi tôm thẻ chân trắng thâm canh, đạt năng suất từ 10 - 25 tấn/ha.
Bên cạnh đó, Hải Phòng đã hình thành vùng nuôi nhuyễn thể tập trung quy mô 1.900ha cùng vùng nuôi lồng bè tại Cát Bà với 117 cơ sở sản xuất. Các mô hình sinh thái như rươi - cáy - lúa, thủy sản - lúa tiếp tục phát huy hiệu quả, vừa nâng cao thu nhập cho người dân vừa góp phần bảo vệ môi trường. Đáng chú ý, nhiều hợp tác xã, doanh nghiệp đã mạnh dạn đầu tư công nghệ, phát triển chế biến và xây dựng chuỗi giá trị. Nếu mô hình nuôi truyền thống cho lợi nhuận khoảng 150 - 300 triệu đồng/ha/năm thì nhiều mô hình ứng dụng công nghệ cao hiện đạt giá trị sản xuất từ 500 triệu đồng đến trên 1 tỷ đồng/ha/năm.
Đẩy mạnh nuôi công nghệ cao
Bên cạnh những kết quả đạt được, ngành thủy sản Hải Phòng đang đối mặt với nhiều thách thức từ biến đổi khí hậu, thiên tai cực đoan, ô nhiễm môi trường và dịch bệnh. Bên cạnh đó, yêu cầu của thị trường về chất lượng sản phẩm, truy xuất nguồn gốc, an toàn thực phẩm và giảm phát thải ngày càng khắt khe, đòi hỏi ngành phải đổi mới mạnh mẽ hơn trong tổ chức sản xuất.
Theo ông Vũ Bá Công - Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường Hải Phòng, định hướng phát triển giai đoạn 2026 - 2030, thành phố Hải Phòng phấn đấu duy trì diện tích nuôi trồng thủy sản khoảng 24.000ha, tổng sản lượng nuôi trồng thủy sản đạt trên 1,16 triệu tấn trong cả giai đoạn, tốc độ tăng trưởng bình quân khoảng 5,4%/năm. Để hoàn thành mục tiêu này, rất cần sự đồng hành của các cơ quan quản lý, nhà khoa học, doanh nghiệp và người dân trong việc thúc đẩy ứng dụng khoa học công nghệ, phát triển sản xuất xanh, tuần hoàn và bền vững.
Tại diễn đàn, Tiến sĩ Đoàn Thanh Loan - giảng viên Bộ môn Môi trường và Bệnh - Khoa Thủy sản (Học viện Nông nghiệp Việt Nam) nhấn mạnh, biến đổi khí hậu và các yêu cầu ngày càng cao của thị trường xuất khẩu đang đặt ra yêu cầu cấp thiết phải đổi mới mô hình phát triển ngành nuôi trồng thủy sản. Bởi vậy, ứng dụng khoa học công nghệ và chuyển đổi số không chỉ giúp nâng cao năng suất, chất lượng và hiệu quả sản xuất mà còn tạo nền tảng cho phát triển thủy sản xanh, sinh thái, phát thải thấp và bền vững.
Đại diện Chi cục Thủy sản, Chăn nuôi và Thú y Hải Phòng cũng đề xuất nhiều giải pháp trọng tâm như: Nâng cao chất lượng sản xuất giống; quy hoạch và đầu tư đồng bộ các vùng nuôi tập trung; phát triển nuôi công nghệ cao, nuôi an toàn sinh học và nuôi tuần hoàn; tăng cường quan trắc môi trường, cảnh báo dịch bệnh. Cùng với đó đẩy mạnh ứng dụng hệ thống cho ăn tự động, công nghệ IoT, trí tuệ nhân tạo và các giải pháp chuyển đổi số trong quản lý sản xuất.
Chia sẻ từ kinh nghiệm thực tiễn, ông Lê Văn Việt - Chủ tịch HĐQT kiêm Giám đốc Hợp tác xã Sản xuất và Thương mại thủy sản Xuyên Việt cho biết, cá rô phi là ngành hàng có nhiều tiềm năng phát triển nhờ khả năng thích nghi tốt, chi phí sản xuất cạnh tranh và cơ hội mở rộng xuất khẩu. Tuy nhiên, ngành hàng này vẫn gặp khó khăn do quy mô sản xuất còn phân tán, chất lượng giống chưa đồng đều, chi phí đầu tư công nghệ cao và tác động của biến đổi khí hậu.
Từ thực tiễn sản xuất, HTX Xuyên Việt đề xuất phát triển chuỗi giá trị đồng bộ từ con giống, thức ăn, vùng nuôi đến chế biến, tiêu thụ. Tăng cường liên kết giữa người nuôi, hợp tác xã, doanh nghiệp và cơ quan quản lý.
“Điều quan trọng nhất không chỉ là nuôi được nhiều cá hơn mà là tạo ra được giá trị cao hơn cho người nuôi. Người nuôi giỏi có thể tạo ra sản lượng, nhưng chỉ khi tham gia vào chuỗi liên kết bền vững mới có thể tạo ra giá trị gia tăng và thu nhập ổn định”, ông Lê Văn Việt chia sẻ.
Diễn đàn là dịp để các nhà quản lý, nhà khoa học, doanh nghiệp và người sản xuất cùng trao đổi, chia sẻ kinh nghiệm, cập nhật các tiến bộ kỹ thuật mới trong nuôi trồng thủy sản công nghệ cao; thảo luận các giải pháp thích ứng với biến đổi khí hậu; liên kết sản xuất theo chuỗi giá trị; nâng cao chất lượng, hiệu quả và khả năng cạnh tranh của sản phẩm thủy sản trên thị trường trong nước và quốc tế.
