Tín hiệu vui từ công nghiệp nuôi biển

Quảng Ninh xác định thủy sản là lĩnh vực “xương sống” trong kinh tế nông nghiệp, theo đó thành phố đặt mục tiêu phát triển nuôi trồng thủy sản (NTTS) trên biển theo hướng công nghiệp, hướng tới nền công nghiệp nuôi biển, bền vững và giá trị cao. Hiện thực hoá mục tiêu này, nhiều vùng NTTS trên địa bàn thành phố, người dân và doanh nghiệp đang từng bước thay đổi tư duy, phương thức sản xuất và cách thức quản lý. Từ những chuyển biến trong thực tiễn, nghề NTTS đang đứng trước yêu cầu chuyển mình tất yếu, hướng tới nâng cao hiệu quả, thích ứng với những đòi hỏi mới của ngành NTTS hiện đại.

Từ đặc khu Vân Đồn - vùng nuôi biển lớn nhất

Đặc khu Vân Đồn, nơi có tới 23.000ha mặt nước quy hoạch cho NTTS đang trở thành vùng NTTS lớn nhất của tỉnh. Từ sáng sớm, cảng cá Cái Rồng, điểm cảng cá lớn nhất trên địa bàn đặc khu đã rộn ràng những hoạt động tập kết, vận chuyển nguyên, nhiên vật liệu, thức ăn, con giống ra biển, chuẩn bị cho vụ sản xuất nuôi biển.

Sau đợt thiên tai rất lớn kể từ năm 2024 đến nay, NTTS trên biển của Vân Đồn có tốc độ phục hồi thần kỳ. Toàn khu vực mặt nước Vân Đồn quy hoạch cho NTTS gần như đều đã phủ kín các hoạt động nuôi biển. Đến thời điểm hiện tại, Vân Đồn đã giao khu vực biển cho 102 hộ dân với diện tích trên 100ha và 11 doanh nghiệp, HTX cũng đã hoàn thành công tác giao biển với diện tích 2.500ha nhằm phát triển NTTS bền vững. Năm 2025, sản lượng thuỷ sản của Vân Đồn đạt 150.000 tấn, bao gồm sản lượng NTTS, 8 tháng đầu năm, địa phương này đã đạt sản lượng trên 100.000 tấn.

Thời điểm hiện nay, Luật Phát triển đô thị đã được Quốc hội thông qua ngày 24/8, có hiệu lực vào ngày 1/10 tới sẽ áp dụng chính sách đặc thù cho các đơn vị hành chính đặc biệt, bao gồm đặc khu Vân Đồn, qua đó tạo điều kiện cho Vân Đồn có cơ hội tháo gỡ một số thủ tục vướng mắc trong công tác giao biển cho các doanh nghiệp lớn. Ông Đào Văn Vũ, Phó Chủ tịch UBND đặc khu Vân Đồn, cho biết: Theo quy định của Luật, Chính phủ sẽ ban hành nghị định, Vân Đồn sẽ xây dựng đề án khu kinh tế đặc biệt; sau khi thành phố Quảng Ninh tiến hành các bước theo quy định thì đặc khu Vân Đồn sẽ chủ động xử lý khó khăn phát sinh để thúc đẩy công tác nuôi biển, qua đó tạo đột phá trong nuôi biển Quảng Ninh.

… đến bức tranh nuôi biển nhiều điểm sáng

Nuôi biển công nghiệp, hình thành các cụm công nghiệp nuôi biển, nuôi biển có liên kết, có công nghệ, giá trị cao… là hướng phát triển tất yếu, tương xứng với tiềm năng, thế mạnh biển của Quảng Ninh. Hiện thực hoá mục tiêu này, thành phố Quảng Ninh đã dành đến hơn 45.000ha mặt nước cho nuôi biển, tới đây con số này sẽ còn được mở rộng khi quy hoạch điều chỉnh được hoàn thành. Thành phố cũng đã xây dựng đề án nuôi biển, tổ chức nhiều hội thảo khoa học, hội nghị chuyên môn về nuôi biển và tăng cường xúc tiến đầu tư vào nuôi biển.

Việc Công ty CP Mực nhảy Biển Đông chính thức đi vào sản xuất trên vùng biển Cô Tô gần đây là một trong những thành quả nổi bật của nuôi biển công nghiệp Quảng Ninh. Đơn vị không chỉ tập trung vào một đối tượng nuôi mà phát triển nuôi biển đa dạng, gồm: Mực ống, mực nang, mực lá, cá chim vây vàng, cá song, cá giò, ngao, ốc hương, rong sụn, hải sâm… với sản lượng dự kiến trên 839 tấn mỗi năm, trong đó sản phẩm chủ lực là mực các loại, loài thuỷ sản trước đó phụ thuộc vào khai thác tự nhiên nay đã được phát triển theo hướng nuôi thương phẩm quy mô lớn. Một ưu điểm của Công ty CP Mực nhảy Biển Đông là việc đơn vị thiết kế toàn bộ hệ thống nuôi sử dụng khung bè nổi bằng vật liệu tiên tiến, có khả năng chịu sóng gió lớn, tuổi thọ cao và thân thiện với môi trường. Trong đó, phần lõi là hạ tầng bao gồm 20 lồng tròn HDPE đường kính 23m và 20 lồng vuông kích thước 6x6m, cùng hệ thống nhà điều hành, trạm điện nổi và cầu nối phục vụ vận hành. Trong chiến lược phát triển dài hạn, Công ty CP Mực nhảy Biển Đông còn hướng tới các hợp phần khu nuôi mực, nuôi cá biển, nuôi nhuyễn thể, rong biển, hải sâm, ương giống, cho phép quản lý đồng bộ, kiểm soát dịch bệnh, chất lượng nước và quy trình chăm sóc hiệu quả.

Bên cạnh những tín hiệu vui từ biển, mới đây, Liên minh HTX thành phố phối hợp với phường Cẩm Phả đề xuất mô hình Làng HTX nuôi biển tập trung sản xuất theo chuỗi, có nuôi trồng, chế biến sản phẩm thuỷ sản nuôi và các hoạt động hậu cần thuỷ sản. Đáng mừng là một số HTX NTTS và hộ NTTS ở đảo Ông Cụ, vùng NTTS tập trung của Cẩm Phả, đang sẵn sàng tham gia mô hình giàu tính sáng tạo này.

Mới nhất, vào chiều ngày 8/9, lãnh đạo Sở NN&MT đã thông tin việc mở rộng quy hoạch nuôi biển. Theo đó Sở NN&MT phối hợp với Sở Tài chính và các địa phương đề xuất việc cập nhật, điều chỉnh, bổ sung thêm 94.456,85ha, nâng tổng diện tích quy hoạch nuôi biển toàn thành phố lên 139.602,85ha. Phần diện tích bổ sung chủ yếu trên địa bàn Móng Cái 1, Móng Cái 2, Móng Cái 3, Vĩnh Thực, Quảng Hà, Cái Chiên, Đường Hoa, Đông Ngũ, Hải Lạng, Cẩm Phả và Vân Đồn. Cùng với đó, Sở NN&MT cũng tham mưu thành phố xây dựng đề án NTTS biển tập trung theo hướng công nghiệp, hiện đại, gồm 5 vùng nuôi tại Vân Đồn, Cô Tô, Cái Chiên và Vĩnh Thực. Tính đến thời điểm hiện tại, các sở, ngành đang phối hợp với các địa phương rà soát, hoàn thiện bản đồ quy hoạch phục vụ công tác quản lý.

Có thể thấy ở thời điểm hiện nay, quyết tâm về nuôi biển công nghiệp của Quảng Ninh rất cao, định hướng của Quảng Ninh rõ ràng, chuyển động thực tế ở các vùng NTTS cũng rất tích cực. Đây là thuận lợi để Quảng Ninh hiện thực hoá mục tiêu nuôi biển công nghiệp cũng như kỳ vọng bức tranh công nghiệp NTTS trên biển của Quảng Ninh sẽ đạt những bước tiến mới.